Help, mijn kind heeft een irritant vriendje! (En wat moet je daar dan mee?)

Je gunt je kind natuurlijk alle vriendjes van de wereld. Maar, wat als er eentje tussen zit die je wel kunt schieten? Verbied je dan die vriendschap, of heb je er gewoon niks over te zeggen?

Onlangs was ik op bezoek bij de moeder van mijn dochters bff. Die meiden spelen al jaren vaak bij elkaar en dat gaat altijd goed. Ik ben zelf ook erg gesteld geraakt op dat meisje, eigenlijk net zoals op de meesten van mijn dochters vriendjes en vriendinnetjes. Maar, zoals dat gaat met mensen, ik kan ze niet allemáál waarderen. Net zoals de moeder van mijn dochters vriendinnetje, die mij een dilemma voorlegde. Want, vertelde ze, haar dochter had een speelkameraadje dat ze niet kon uitstaan. Iedere keer als ze bij dat meisje had gespeeld, kwam haar dochter helemaal opgehyperd en met een enorm grote bek weer thuis. En was zij vervolgens twee dagen bezig haar eigen kind weer in het gareel te krijgen. Als dat meisje bij hén thuis speelde zeurde ze constant om snoep en was ze bovendien brutaal. Niet bepaald een type waar je op woensdagmiddag graag boterhammetjes met pindakaas voor smeert dus, kon ik mij levendig voorstellen. Maar ja, wat als je kind ermee bevriend is? Dat jíj iemand niet zo mag, betekent nog niet dat je kind hem/haar niet aardig kan vinden. En jíj hoeft er tenslotte niet mee met de Barbies te spelen. Dus wat doe je dan? Iedere woensdag op je tanden bijten en een fles wijn opentrekken zodra Teuntje of Fleurtje weer is opgehaald? Of je veto uitspreken en de vriendschap de nek omdraaien? Het is een goeie vraag en ik denk dat veel ouders graag een antwoord zouden willen hebben. Want kennen we dit probleem niet allemaal?

Lees ook: Aan alle ouders met ruziënde kinderen: het wordt beter!

Vorig schooljaar had mijn dochter een vriendinnetje waar ik bepaald niet dol op was. Dit meisje had de neiging rare dingen te vertellen aan mijn dochter, waar ze dan totaal verward mee thuis kwam. Zo vroeg ze me op een dag of ik van haar vader gescheiden was omdat ik ‘daar geld voor kreeg’. Dat had haar vriendin namelijk gezegd, dat ik waarschijnlijk papa’s geld afpakte en daarom bij hem was weggegaan. Ook fluisterde ze mijn dochter in dat mijn ex-man en ik elkaar haatten (wat niet het geval is) en dat ze, als ze haar zin wilde hebben, gewoon moest gaan huilen, want dat werkte voor haar ook altijd. Ze was bazig en loog dat het gedrukt stond, maar desondanks was mijn dochter idolaat van haar. Het hele schooljaar heb ik geworsteld met de vraag wat ik hier nou in vredesnaam mee moest. Het liefst wilde ik de vriendschap verbieden, maar ergens had ik toch het gevoel dat ik dat niet kon maken. Mijn dochter is namelijk geen baby meer en ze leidt, weliswaar op microniveau, haar eigen leven. Het is niet aan mij om te bepalen wie zij in dat leven toelaat. En zolang er geen dingen gebeuren die echt onverantwoord of gevaarlijk zijn, wie ben ik dan om me ermee te bemoeien?

Zodra je kind van voren een beetje weet dat ‘ie van achteren leeft, begint het een autonoom leven te leiden. Eigen relaties aan te gaan met anderen. En dat zullen niet altijd personen zijn die jij zelf zou hebben uitgekozen. Maar tegelijkertijd word je er wel regelmatig mee geconfronteerd. Sterker nog, je moet er zelfs limonade aan serveren, lunchtrommeltjes van afwassen en, als je echt pech hebt, billen van afvegen. Dus, geeft dat je als ouder niet in ieder geval een béétje inspraak? Als zo’n kind zich in jouw huis op een manier opstelt die in strijd is met jouw regels, mag je hem/haar dan de deur wijzen? Als jouw kind gedrag overneemt van zo’n vriendje dat jij onacceptabel vindt, is dat dan een valide reden om de omdat-ik-het-zeg kaart te trekken en een verbod op de vriendschap te leggen? Ik ben geneigd te zeggen van wel. Er komt uiteindelijk een tijd dat je helemaal niks meer in de melk te brokkelen hebt, maar zolang je kind nog onder jouw dak woont, lijkt het me toch niet onredelijk dat er consensus bestaat over wie er onder dat dak de koektrommel komt leeg eten. En is het als ouders gewoon niet onze taak om onze kinderen te beschermen tegen mensen die voor hen niet goed zijn?

Waarmee ik niet wil zeggen dat zo’n vriendje een ‘slecht’ kind is. Maar soms is de chemie die twee kinderen samen hebben gewoon niet goed. Dat ligt dan misschien niet eens zozeer aan één van die kinderen, maar gewoon, aan de combinatie. En, hoe je het ook wendt of keert: zoveel gezinnen, zoveel opvoedmethoden, regels, waarden, moralen, omgangsvormen en noem het allemaal maar op. Als die dingen teveel van elkaar verschillen en als dat dus niet is wat jij wilt voor je kind, waaraan je het wilt blootstellen, is het dan niet jouw goed recht als ouder om het daarvan weg te houden? Ik wil niet dat mijn kind leert dat ze haar zin wel krijgt als ze maar lang genoeg zeurt en krokodillentranen produceert. Ik wil niet dat mijn kind liegt en nare verhalen verzint. Niet dat ik me kan voorstellen dat de ouders van dat vriendinnetje van mijn dochter dat wel willen, maar feit blijft dat dat meisje kennelijk denkt dat dat oke is. Echter, ik vind het níet oke. En hoewel ik graag een democratisch gezin run, ben ik, uiteindelijk, toch wel de baas. Gelukkig is bovengenoemd vriendinnetje dit jaar naar een andere klas gegaan en heeft het probleem zichzelf opgelost. Maar was dat niet zo geweest, dan vrees ik toch dat ik van mijn gezin een dictatuur had moeten maken. Maar echt, en dat zullen alle dictators ongetwijfeld met me eens zijn, voor hun eigen bestwil.

Misschien moet je er met de ouders van het bewuste vriendje over praten, dat zou wellicht het eerlijkst zijn om te doen. Maar ik weet niet hoe het met jou zit, maar ik vind het toch bijzonder lastig om mensen te vertellen dat je hun hartelapje een irritante etterbak vindt. Want laten we wel wezen, eigenlijk zeg je daarmee toch verkapt dat hun opvoeding wat jou betreft te wensen overlaat. Overigens zou ik het zelf wel graag willen weten als mijn kind vervelend is bij anderen thuis, of een slechte invloed heeft op een ander kind. Want het blijven kinderen tenslotte en, dat weten we allemaal, je kunt je een slag in de rondte volgens de boekjes opvoeden, maar daarmee is niet gezegd dat je kind zich ook wenselijk blijft gedragen zodra jij je hielen hebt gelicht. Kinderen zijn namelijk rare wezens en hun wegen doorgaans ondoorgrondelijk, dus het kan zomaar zijn dat jij denkt dat je kind een engel is, terwijl hij uit jouw blikveld spontaan twee hoorntjes en een gevorkte staart krijgt.

Een klein mijnenveld is het wel een beetje, dat gedoe met al die vriendjes en die ouders die je zomaar in je schoot geworpen krijgt. En je kunt weinig anders dan hopen dat je kind een beetje aardige sociale smaak heeft. Je zult tenslotte nog heel wat jaren ranja moeten schenken aan mensen die je zelf niet hebt uitgenodigd. Maar ach, zolang ze niet echt je hele huis afbreken en je kind geen heel nieuw repertoire scheldwoorden en obscene gebaren heeft geleerd als het thuiskomt van een playdate, moet je maar bedenken dat de meeste kindervriendschappen toch niet beklijven en het dus een kwestie van uitzitten zal zijn. Behalve als je echt iedere woensdag een stel heel vervelende billen staat af te vegen, dan lijkt het me geoorloofd om de vriendschap gewoon direct in de kiem te smoren. Alles voor je kind tenslotte, maar er zijn nou eenmaal grenzen.

Lees ook: Waarom je vooral moet blijven twijfelen over de opvoeding.

Vala (36) is journalist en tekstschrijver en heeft drie kinderen: een zoon van 7, die autisme heeft en twee dochters van 6 en 2 jaar. Vala heeft een chronische ziekte, maar probeert zich daar niks van aan te trekken (wat soms jammerlijk mislukt). Ze is getrouwd met Mario en samen runnen ze een nogal gemankeerd, maar heel erg leuk gezin. Want saai is het in ieder geval nooit.

Lees ook
Geschreven door
More from Vala van den Boomen

10 Soorten moeders die ik niet ben en ook nooit zal worden (jij wel?)

Toen Vala haar eerste kind kreeg, was ze er eigenlijk niet zo...
Lees verder